Ἡ μοναδική βυζαντινή εἰκόνα τῆς Παναγίας Ἁγιοσορίτισσας

  Η μοναδική βυζαντινή εικόνα της Παναγίας Αγιοσορίτισσας. Ζωγραφίστηκε στην Κωνσταντινούπολη τον 7ο αιώνα. Η πρωτότυπη ήταν αχειροποίητος ή του Ευαγγελιστή Λουκά και φυλασσόταν στον ναό των Χαλκοπρατείων στην Κωνσταντινούπολη μαζί με το θεομητορικό κειμήλιο της Αγίας Ζώνης (Αγία Σορός), από όπου πήρε και το όνομά της. Σύμφωνα με παράδοση του 11ου αιώνα η Παναγία…

Συνέχιση ανάγνωσης

Ὁ Εὐαγγελιστής Λουκᾶς καί οἱ πρῶτες εἰκόνες τῆς Παναγίας

Ο Απόστολος, Ευαγγελιστής και αγιογράφος Λουκάς γεννήθηκε από Έλληνα πατέρα στην Αντιόχεια της Συρίας, κατά τις αρχές του 1ου αιώνα μ. Χ. Έγραψε το τρίτο Ευαγγέλιο της Καινής Διαθήκης, καθώς και το βιβλίο «Πράξεις των Αποστόλων» της ίδιας Διαθήκης. Ήταν άριστος ιατρός και ταλαντούχος ζωγράφος. Σύμφωνα με την ιερή παράδοση της Εκκλησίας μας, ο Απόστολος Λουκάς αγιογράφησε για πρώτη…

Συνέχιση ανάγνωσης

Παναγία ἡ Προδρομίτισσα (Τό συγκλονιστικό θαῦμα τῆς ἀχειροποιήτου εἰκόνας).

Η ρουμάνικη προσωπογραφία της Παναγίας της Σκήτης του Τιμίου Προδρόμου. Αυτή η ιερά εικών της Παναγίας ευρίσκεται εις την Ρουμανικήν Σκήτην του Τιμίου Προδρόμου (σημείωση: στο Άγιον Όρος) και ως ούσα εις αυτήν την αγίαν Σκήτην ονομάζεται ΠΡΟΔΡΟΜΙΤΙΣΣΑ. Είναι μια εκ των σπανίων εικόνων της ορθοδόξου εκκλησίας, διά τι εζωγραφήθη άνευ χειρός ανθρώπου. Το θαύμα…

Συνέχιση ανάγνωσης

Παναγία ἡ Ἱεροσολυμίτισσα

  Περίφημη αχειροποίητος εικόνα της Παναγίας των νεώτερων χρόνων είναι και η Ιεροσολυμίτισσα (1870). Η παράδοση που συνοδεύει την εικόνα έγινε ευρέως γνωστή από διηγήσεις γερόντων όπως εκείνη του γέροντα Παΐσιου του αγιορείτη. Η δημιουργία της εικόνας συνδέεται με τη μοναχή αγιογράφο Τατιανή, η οποία μόνασε στη ρώσικη Ιερά μονή της Μυροφόρου Αγίας Μαρίας  της Μαγδαληνής στην Ιερουσαλήμ. Σύμφωνα με…

Συνέχιση ανάγνωσης

Παναγία ἡ Προδρομίτισσα.

  Άλλη αχειροποίητη εικόνα θεωρείται η εικόνα της Παναγίας Προδρομίτισσας (19ος αι.) που βρίσκεται στη ρουμάνικη σκήτη του Τιμίου Προδρόμου στο Άγιο Όρος. Η σκήτη έχει μορφή κοινοβιακού συγκροτήματος και ανήκει στην κυρίαρχη μονή της Μεγίστης Λαύρας (963). Μέχρι το 1854 στη θέση της ήταν το κελί του Τιμίου Προδρόμου με μοναχούς καταγόμενους από τη Χίο. Η Ιερά Μονή Μεγίστης…

Συνέχιση ανάγνωσης

Ἀχειροποίητη Παναγία τοῦ Καραβᾶ

  Η προφορική παράδοση που αναφέρεται στις αχειροποίητες εικόνες της Παναγίας διασώζει μία μοναδική περίπτωση που αφορά στη μονή της Αχειροποιήτου στον Καραβά στην περιοχή Λάμπουσα της Κύπρου. Πρόκειται για ένα από τα πιο αξιόλογα βυζαντινά μνημεία της Μεγαλονήσου. Κατά την ευσεβή παράδοση ο ναός ονομάζεται Αχειροποίητος διότι δεν τον ίδρυσε ανθρώπινο χέρι στο σημείο που βρίσκεται. Πριν από αιώνες,…

Συνέχιση ανάγνωσης

Παναγία Εἰκοσιφοίνισσα

  Αχειροποίητος θεωρείται και η εικόνα της Παναγίας Εικοσιφοίνισσας η οποία βρίσκεται στην ομώνυμη μονή στο όρος Παγγαίο σε υψόμετρο 780 μέτρων. Η ίδρυση της μονής συνδέεται, χωρίς όμως να μπορεί να αποδειχθεί, με τον επίσκοπο Φιλίππων Σώζοντα, ο οποίος φαίνεται να υπογράφει τα Πρακτικά της ληστρικής λεγομένης συνόδου στην Έφεσο (449) και της συνόδου της Χαλκηδόνας (451) ….

Συνέχιση ανάγνωσης

Παναγία ἡ Πλατανιώτισσα.

Η παράδοση που αφορά στην Παναγία Πλατανιώτισσα έχει τις ρίζες της στον 4ο αι. και θεωρείται ότι αναπαράγει πιστά την παράδοση περί της Παναγίας Μεγαλοσπηλαιώτισσας. Απαντούν δύο εκδοχές που αφορούν στην εμφάνιση της εικόνας. Κατά την πρώτη, που είναι και η πιθανότερη, το 840 κατά τη διάρκειατης βʹ φάσης της εικονομαχίας (815‐843) το σπήλαιο της Μεγάλης Μονής πυρπολείται, η…

Συνέχιση ανάγνωσης

Ἡ Ἀχειροποίητος Παναγία τῆς Θεσσαλονίκης.

  Περιώνυμος αχειροποίητος είναι και η εικόνα της Παναγίας (13ος αι) που συνδέεται με τον ομώνυμο ναό στη Θεσσαλονίκη (μέσα 5ου αι.). Ο ναός αποτελεί τυπικό δείγμα τρίκλιτης, ξυλόστεγης, ελληνιστικής βασιλικής με υπερώα. Το 1430 η Αχειροποίητος ήταν ο πρώτος ναός της Θεσσαλονίκης, μετά την άλωση της πόλης από τους Τούρκους, που κατέλαβε ο σουλτάνος Μουράτ και τον μετέτρεψε σε…

Συνέχιση ανάγνωσης

Παναγία τῆς Κυζίκου

Αχειροποίητος θεωρείται και η εικόνα της Παναγίας Φανερωμένης της μητρόπολης Κυζίκου στη Μικρά Ασία (12ος αι.). Κατά την παράδοση, η εικόνα προέρχεται από τη μονή του Μεγάλου Αγρού, ο οποίος καταστράφηκε την πρώτη δεκαετία του 14ου αι.. Αφού χάθηκε, φανερώθηκε ξανά, μετά από υπόδειξη της ίδιας της Θεοτόκου και τοποθετήθηκε στη μονή της Θεοτόκου Φανερωμένης και Αχειροποιήτου της μητρόπολης Κυζίκου….

Συνέχιση ανάγνωσης

Παναγία τῆς Santa Maria Trastevere

Σε κείμενα προσκυνητών της δεκαετίας του 640 γίνεται λόγος για μία άλλη φορητή αχειροποίητο εικόνα της Παναγίας η οποία βρίσκεται στο ναό της Santa Maria Trastevere στη Ρώμη. Η Παναγία παριστάνεται ως ένθρονη βρεφοκρατούσα. Η εικόνα αυτή αναφέρεται ως per se facta est, που σημαίνει αχειροποίητη . Ακολούθως απαντά η εν λόγω εικόνα και στο χειρόγραφο Venetus Marcianus Graegus 573 (774). Σύμφωνα με…

Συνέχιση ανάγνωσης

Παναγία ἡ Ἀβραμιώτισσα

   Αχειροποίητος θεωρείται και η φορητή εικόνα της Παναγίας, που βρισκόταν στη μονή Αχειροποιήτου ή Αβραμιτών στην Κωνσταντινούπολη, κοντά στη Χρυσή ή Μεγάλη Πύλη, γνωστή με το όνομα Αβραμιώτισσα. Η παράδοση αποδίδει την ίδρυση της μονής στον Μέγα Κωνσταντίνο (324‐337) και στον μοναχό Αβράμιο. Είναι βέβαιο πάντως ότι η μονή υπήρχε τον 5ο αι., άρα και η θαυματουργή εικόνα, διότι…

Συνέχιση ανάγνωσης

Οἱ Ἀχειροποίητες εἰκόνες τῆς Θεοτόκου. Ἡ Παναγία τῆς Λύδδας

πρωτοπρεσβυτέρου Δημητρίου Αθανασίου.   Η παράδοση που αφορά στις αχειροποίητες εικόνες της Παναγίας ξεκινά να αναπτύσσεται μετά την Οικουμενική Σύνοδο της Εφέσου. Στα πλαίσια της καταπολέμησης του Νεστοριανισμού αναγνωρίζεται πλέον η Παναγία ως Θεοτόκος ενώ απορρίπτεται ο όρος Χριστοτόκος που της απέδιδε ο αρχιεπίσκοπος  Κωνσταντινουπόλεως, Νεστόριος (428‐431).Η  εικόνα της Θεοτόκου έχει κατά κύριο λόγο δογματική σημασία…

Συνέχιση ανάγνωσης